P6 1.1.2 Vervolgstappen traject bestuurlijke toekomst
Op het moment van maken van deze begroting, zitten wij nog midden in het proces ‘Bestuurlijke toekomst Oostzaan’. Afhankelijk van de voortgang van de gesprekken met Amsterdam, Zaanstad en het traject dat de gemeenteraden van Wormerland, Landsmeer en Oostzaan zijn gestart, kan één en ander nog in 2025 doorlopen. Afhankelijk van de dan ontstane situatie zullen er passende vervolgstappen in overleg met de raad moeten worden gezet, in 2025 neemt Oostzaan een besluit.
Resultaat
Tijdens het maken van de jaarrekening 2025 zitten wij nog volop in het traject ‘Bestuurlijke Toekomst Oostzaan’.
De gemeenteraad heeft, mede op advies van de BurgerAdviesRaad (BAR) en bureau van der Laar, een besluit genomen over de te volgen koers. Kern daarvan is dat Amsterdam niet wordt gezien als een goede fusiepartner en er een onafhankelijke verkenner is aangesteld om met Edam-Volendam en Waterland te praten over of één van beide of beide gemeenten een toekomstige fusie met Wormerland, Oostzaan en Landsmeer (WOL zien zitten (een WOL+ of WOL++ variant).
Daarnaast heeft het college de opdracht gekregen om ook met Purmerend het gesprek te voeren zoals dat met Amsterdam en Zaanstad is gevoerd. Tevens hebben de WOL-raden een extern bureau opdracht gegeven om een verdiepend onderzoek te doen naar de financiële toekomst van een mogelijke WOL-gemeente.
Het college heeft het gesprek gevoerd en de onafhankelijk verkenner en het onderzoeksbureau hebben gerapporteerd.
De uitkomsten van de gesprekken die de verkenner heeft gevoerd, zijn dat zowel Waterland als Edam-Volendam op korte termijn geen interesse hebben om mee te doen. De uitkomsten van de begrotingsscan zijn:
- De bestuurlijke samenwerking tussen de WOL-gemeenten is onvoldoende krachtig en robuust. De financiële situatie van een WOL-gemeente is vanaf de start kwetsbaar en niet toekomstbestendig
- Maak nog in deze bestuursperiode een keuze voor een financieel sterke buur waar ook een sociale en maatschappelijke binding mee is.
Daarnaast heeft de raad besloten om een inwonerraadpleging te organiseren in de vorm van een BAR. Deze is gevraagd om een advies uit te brengen over de voorkeursvolgorde van de 3 formeel overgebleven fusieopties: Amsterdam, Zaanstad en Purmerend.
Het college heeft in november 2025 de gemeenteraad het advies gegeven om te kiezen voor een fusie met Zaanstad en om op korte termijn een besluit te nemen. Dit, i.v.m. met de zeer kwetsbare positie waarin Oostzaan zich bevindt, onder andere als het gaat om het voorzieningenniveau, de dienstverlening, de organisatie en de financiën.
Inmiddels is de BAR gestart en brengt in februari een advies uit aan de gemeenteraad.